Sterftewinst?

Artikel delen

Destijds, bij de overname van de BV van hun vader, meenden de broers er goed aan te doen gezamenlijk een holding (“Samen Sterk BV”) op te richten. Ieder een eigen “persoonlijke holding” vonden ze niet nodig. Als broers waren ze toch gewend lief en leed te delen. Natuurlijk spaarden de broers, zoals vele directeuren-grootaandeelhouders, “in eigen beheer” voor hun pensioen. Anders gezegd: Samen Sterk BV trad op als verzekeraar voor het pensioen. En als het op sparen voor de oude dag aankwam, waren de broers niet zuinig. Het goede leven, waaraan ze inmiddels gewend waren geraakt, moest ook na hun pensioen worden voortgezet.

Voor de overleden broer was dus een enorme pensioenvoorziening opgebouwd, die nu (omdat zijn echtgenote al eerder was overleden) moest vrijvallen ten gunste van de winst van Samen Sterk BV. In de praktijk wordt dit, hoewel ik het een merkwaardig woord vind, “sterftewinst” genoemd. Door de sterftewinst stijgt de waarde van de aandelen Samen Sterk BV. Uiteraard geldt dit ook voor de aandelen van de niet overleden broer. En daar gaat hem om. Ergens “diep verborgen” in de Successiewet is een regel opgenomen die hier, voor velen onverwacht, van toepassing is. Deze waardestijging van de aandelen wordt gezien als een “erfrechtelijke verkrijging”. Anders gezegd: indien en voor zover de aandelen van de niet overleden broer door het overlijden van de andere broer in waarde zijn gestegen, wordt dit voordeel (bij de niet overleden broer) belast met successierecht.

Ooit is deze regel ingevoerd om ongewenste overheveling van vermogen naar kinderen tegen te gaan, maar kennelijk is de werking door de wetgever bewust ruimer gemaakt. Belangrijker is dat deze belastingheffing op vrij eenvoudige manier voorkomen had kunnen worden. Als de broers hadden gekozen voor een persoonlijke, in plaats van een gezamenlijke, holding was deze regel niet van toepassing geweest. De keerzijde is natuurlijk dat de aandelen van de niet overleden broer in zijn persoonlijke holding niet in waarde stijgen bij het overlijden van zijn broer. Maar dit was ook nooit de bedoeling. De “sterftewinst” moest immers volledig toekomen aan de kinderen van zijn broer.

Helaas is dit voorbeeld geen uitzondering. In de praktijk blijkt vaker dat nog lang niet alle BV-structuren voldoende (fiscaal) geoptimaliseerd zijn. Blijf dus kritisch. Het is goed mogelijk dat uw BV-structuur door gewijzigde omstandigheden of nieuwe wetgeving opnieuw op maat gemaakt moet worden.

Mr. F.J. Kerkhof FB
Alfa Accountants en Adviseurs te Wageningen
FKerkhof@alfa-accountants.nl

Gratis BouwTotaal Nieuwsbrief

Actualiteit, rubrieken met praktische informatie, inspiratie en meer: abonneer je gratis op de BouwTotaal nieuwsbrief!

Nieuwsbrief