fbpx

Bouwen is praten

Artikel delen

Valt het u ook op dat bij wegwerkzaamheden, altijd wel een groepje van drie mannen in gele hesjes staan te praten? Dat er iemand staat te bellen of dat er een aan de kleding te beoordelen manager van a naar b wandelt?

Als je dat altijd ziet zal het ook wel een beetje zo zijn. De statistiek doet immers zijn werk en het langsrijden kun je als een aselecte steekproef zien. Helemaal correct is de conclusie dat het werk stil ligt misschien niet, omdat de mannen die op dat moment productief zijn wellicht niet goed in beeld zijn. Mogelijk staan ze ergens met een sloophamer asfalt te vergruizen? Misschien loopt die meneer doelgericht van a naar b en gaan de gesprekken wel over het werk?  
De wegenbouw is mooi omdat het vergelijkbare bouwplaatsen zijn waar je steeds op vergelijkbare wijze een blik op kunt werpen, ook in de utiliteit- en woningbouw is het niet veel anders.
Praten is een belangrijk onderdeel van bouwen. Overleg is prima en klinkt positief. Bezint eer gij begint. Maar als je al die vergaderingen, telefoongesprekken, mails en doorgeven van informatie optelt, is het stiekem wel heel veel bij elkaar. Om nog maar te zwijgen over het communiceren over gemaakte fouten, het dans ontspringende gekonkel en het raadplegen van experts en contra-experts. Ik heb geen wetenschappelijke studie ter beschikking, maar ik schat dat bouwen zeker wel voor 30% praten is.
In Japan valt op dat bouwers dit gedrag niet toestaan. Er wordt vooraf een bestek goedgekeurd en zo wordt het gemaakt. Zelfs als de klant tijdens de bouw bedenkt dat de deur toch beter andersom kan draaien wordt het proces onderweg niet bijgesteld. Zowel bouwer als klant zijn ervan overtuigd dat je je beter aan het bestek kunt houden en beter bewust verkeerd kunt uitvoeren om dan eventueel achteraf de fout te herstellen. Dat alles om vooral het proces niet te verstoren.
Wij doen dat in Nederland wel. Het lijkt ook zo kinderachtig dat je vijf voor twaalf de kleur van de tegeltjes in woning twee niet zou mogen wijzigen. De gevolgen van een last minute mutatie worden echter nooit voldoende overzien. Wat als je de tweede woning van andere tegels voorziet maar van de andere kant hebt geteld? Dan heb je in de goede en verkeerde woning twee een probleem.
Slimbouwen gaat om eerst denken, dan praten en vervolgens doen. Dat is gemakkelijker gezegd dan gedaan. Ik ondervind dat zelf ook in de praktijk. Ook ik en uiteraard alle betrokkenen moeten oefenen om dit met elkaar te gaan doen. Daarom zou het ook handig zijn om een team over meerdere projecten mee te nemen. Een of twee spelers uitwisselen kan wel, de andere vaste spelers loodsen de nieuwkomers wel in de goede richting. Het gaat niet altijd goed, maar we moeten het gezond verstand gebruiken en blijven oefenen. Anders kom je nooit van je 30% praten af om over faalkosten nog maar te zwijgen.

Jos Lichtenberg

Prof. dr. ir. Jos Lichtenberg, hoogleraar productontwikkeling aan de TUe, consultant bij project- en productinnovatie en voorzitter stichting Slimbouwen.