Tips voor boren in tegels

Tekst: ing. Frank de Groot

Foto: Tackmasters.nl.

Er bestaan tegels van verschillende materialen, zoals keramiek, marmer, graniet, terrazzo, glas, porcelain, travertin, natuursteen, beton, en composiet. Vooral porcelain is erg hard. Welke boren worden er gebruikt om in diverse typen tegels te boren? Worden er dan dezelfde boren gebruikt als bij het boren in andere materialen? “Nee, bij het boren in steenachtige materialen worden boren met een hardmetalen punt gebruikt. Om tegels goed te kunnen boren, gebruiken we diamantboren. Deze zijn speciaal ontworpen voor het boren van keramische materialen met een hoge hardheid”, zegt René Oude Lashof.

René Oude Lashof, eigenaar van Rietmeijer Tegels en bestuurslid van de Bond voor Aannemers in Tegelwerken (bovatin): “Je moet vooral met beleid boren.” Foto: Bovatin.

Diverse diameters

De keuze aan boordiameters is bij de diamantboren groot. René geeft aan dat zijn bedrijf de boren koopt bij Keizer & Cuvelier BV. Hier varieert de diameter van de diamant tegelboren van het merk Excellent van 6 tot 82 mm. Daarnaast zijn speciale diamant tegelboren (droog boren) te koop met diameters van 90 tot 130 mm. “De diameter van de boorsnede (het gat, red.) is bepalend voor de keuze van de boordiameter. De boorsnede wordt gevormd door de snijkanten van de boor en de manier waarop het materiaal wordt verwijderd. Verschillende factoren, zoals de boorsnelheid, de snelheid waarmee de boor de tegel in gaat en het type materiaal, kunnen de boorsnede beïnvloeden. Na verloop van tijd slijten boren. Dat kan ook leiden tot een afname van de kwaliteit van de boorsnede.”

Bij de diamantboren van Excellent wordt het diamantsegment op de tegelboren 3D-geprint in plaats van opgespoten. Dit betekent dat ze extra lang meegaan en een stuk sneller boren dan de standaardvariant. Ze zijn aan de binnenkant voorzien van wax voor extra koeling. Vanaf 18 mm ontbreekt de wax en zorgen koelsleuven aan de zijkant voor extra koeling. De boren worden daarbij luchtgekoeld door de eigen rotatie. Daarnaast is de kop ook aan de binnenzijde voorzien van diamantsegment.

Echt goedkoop zijn goede diamantboren niet, want een 6 mm boor begint bij Keizer & Cuvelier al bij circa € 22,50, terwijl de grootste diameter (82 mm) al richting de 95 euro gaat (prijzen excl. BTW). Voor de nog grotere diameters gaan de prijzen richting al snel richting 150 euro, tot zelfs € 232,- voor een boor met diameter 130 mm. Belangrijke vraag is daarom: hoe lang gaan de boren mee? “Wij kunnen met een boor toch wel tachtig tot negentig gaten boren”, zegt René.

Diamantboren voor tegels

Boortips

Maar hoe voorkom je nu dat de boor bij aanvang wegschiet? “Je moet vooral met beleid boren. Dat betekent: begin met boren op lage snelheid en verhoog deze geleidelijk. Ook belangrijk om de boor iets scheef te houden en dan langzaam door de tegel boren. Verwijder verder eventuele resten in het boorlichaam voordat je het volgende gat maakt.”

René adviseert verder een gemiddelde snelheid aan te houden als de boor eenmaal de tegel ingaat. “Boor in ieder geval niet met te lage snelheid en gebruik nooit de klopfunctie! Verder geldt: hoe groter de diameter, hoe lager de snelheid en omgekeerd.”

Diamantboren werken door wrijving. Deze wrijving tussen de diamantstrip en het te boren materiaal veroorzaakt een hoge temperatuur. Wordt de boor te heet tijdens het boren dan kun je volgens de tegelspecialist koelen met water. Maar over het algemeen zijn de gebruikte diamantboren zelfkoelend en geschikt voor droogboren. Voor natboren gebruik je speciale diamant natboren. Over het algemeen geldt: droog boren is sneller, maar geeft meer stof, en nat boren is langzamer, maar je krijgt een mooiere afwerking. “Uiteraard is stofafzuiging bij droogboren van groot belang”, merkt René tot slot op.

Diamantboor voor tegels