Beton waterdicht?

Fijn, zo’n groen dak. Maar dan moet deze wel waterdicht zijn uitgevoerd.

Tekst: Ing. S. den Ouden
Bureau voor Bouwpathologie te Montfoort
bouwpathologie.nl

De kopers konden een tussenwoning tot vier bouwlagen laten bouwen. Eén van de buren was nog niet zo ver, maar de andere buur trok vrijwel gelijk op. Tijdens de bouw was er regelmatig discussie geweest tussen de kopers en de aannemer over materiaalkeuzes. Steeds bleek een ander materiaal te worden gebruikt dan besproken. Zo werd er bijvoorbeeld minerale wol in de spouwmuren toegepast in plaats van PIR isolatie. Verder werden de binnenspouwbladen van de voor- en achtergevel uitgevoerd in houtskeletbouw in plaats van kalkzandsteen. Er werd steeds aangegeven dat dit beter zou zijn. Zo zouden ook de verdiepingsvloeren worden uitgevoerd als breedplaatvloeren, waarin het leidingwerk zou worden ingestort. Kopers gingen er vanuit dat dit ook zou gelden voor de dakvloer. Een goed waterdichte vloer dus onder dat ‘groen’ dak.

Na oplevering en uiteindelijke afronding van de vele discussies ontstond op de bovenste bouwlaag na één maand al een kleine donkere vlek in het plafond. Deze vlek werd langzaam groter. In periodes met veel regen nam de omvang toe, in droge periodes verkleurde het van donker naar geel/bruin. Na verloop van tijd ontstond zelfs druppelsgewijze lekkage dat met teiltjes moest worden opgevangen. De gevreesde lekkage.

Zoeken naar de oorzaak van lekkage. Cassettes met groen aan de kant en zonnepanelen tijdelijk opslaan op dak van de buren.

Eerste onderzoek

Omdat tijdens de bouw door de buren tijdelijk materialen op het ‘groen’ dak waren gezet ten behoeve van de afronding van de werkzaamheden aan hun dak, gaf de aannemer de buren de schuld en wilde hij niks doen. Dus werden de buren aangesproken omdat de lekkage maar bleef toenemen. Deze schakelden via hun verzekering een lekdetectiebureau in die op het dak een inspectie heeft uitgevoerd. Er werden veel opmerkingen gemaakt over zaken die op het dak niet goed zouden zijn, maar geen oorzaak voor de lekkage. Aangegeven werd dat de zonnepanelen en het ‘groen’ dak geheel moesten worden verwijderd voordat verder kon worden gezocht naar een mogelijke oorzaak.

Gevonden! Meerdere gaatjes in dakbedekking.

Dit leverde een heftige discussie op tussen de beide buren over de kosten hiervoor, voornamelijk het steigerwerk en de kraankosten. De buren gaven na meerdere pogingen voor overleg geen gehoor meer, waardoor door de kopers zelf een bouwpatholoog werd benaderd. Deze werd gevraagd om de oorzaak van de lekkage te onderzoeken, zonder het dak helemaal leeg te hoeven maken.

Voorafgaande aan het onderzoek ter plaatse is het bouwdossier van de woning opgevraagd waaruit bleek dat voor de dakvloer geen breedplaatvloer, maar een kanaalplaatvloer was toegepast. Tijdens het onderzoek ter plaatse bleek inderdaad sprake van een kanaalplaatvloer zonder druklaag. In de woning bleek de lekkage zich voornamelijk te concentreren ter hoogte van de overloop en de slaapkamer aan de voorgevelzijde, wel over vrijwel de gehele breedte van de woning. Voornamelijk ter plaatse van de plaatnaden en de ontwateringsgaatjes was lekkageaftekening zichtbaar.

Op het dak bleek een zonnepanelen installatie aanwezig over de gehele oppervlakte en over de gehele oppervlakte een ‘groen’ dak samengesteld uit cassettes. De cassettes waren geplaatst op een worteldoek en dat rechtstreeks op de dakbedekking. Een groot deel van het ‘groen’ bleek bruin, dood gegaan onder de zonnepanelen.

Tweede onderzoek dakbedekking

Doordat het ‘groen’ was aangebracht in cassettes en de zonnepanelen tijdelijk op het dak van de buren mochten worden geplaatst, is besloten het dak gedeeltelijk te ontmantelen. De zonnepanelen leverancier was bereid om tegen redelijke kosten de panelen te demonteren en tijdelijk op te slaan op het dak. Door de bouwpatholoog zijn plaatselijk de cassettes verwijderd en is het worteldoek geopend en teruggeslagen zodat de dakbedekking kon worden geïnspecteerd. De cassettes konden hierdoor op het dak worden opgeslagen.

De gaatjes zijn direct opgevuld met kit. Hierna is de dakbedekking plaatselijk overlaagd.

Omdat een kanaalplaatvloer geen geheel waterdichte vloer vormt (tot teleurstelling van de bewoners) was aannemelijk dat de oorzaak van de lekkage zich zou moeten bevinden tussen of in de directe nabijheid van de twee stortnaden waardoor lekkage optrad. Dit was midden in de overspanning van het vloerveld en net naast het midden van het dakvlak. Ook was de activiteit van de lekkage vaak eerst in het midden van het dakvlak en bij aanhoudende regen pas richting de opleggingen.

Na plaatselijke verwijdering van de cassettes op de bepaalde plaats tijdens het eerste onderzoek bleken enkele gaatjes in de dakbedekking aanwezig. Niet onder de rand van een cassette of ter plaatse van iets scherps. Gewoon enkele gaatjes alsof iemand over het dak had gelopen met iets scherps onder zijn/haar schoen.

(Tijdelijk) herstel

Tijdens het tweede onderzoek, na het constateren van de gaatjes, zijn de gaatjes direct opgevuld met kit. Hierna is met de bewoners een controle periode afgesproken. Er bleek geen lekkage meer op te treden. De aftekening droogde volledig op. Hierop is een dakdekker ingeschakeld de dakbedekking definitief te herstellen door plaatselijk te overlagen.

Conclusie

Dat de betonnen dakvloer niet geheel waterdicht bleek was tegen de gemaakte afspraken tussen de kopers en de aannemer. Het niet waterdicht zijn bleek echter ook de mogelijkheid te geven voor een meer lokaal onderzoek en vaststellen van de lekkage oorzaak, dus een flinke kostenbesparing. Dat er lekkage ontstond was echter helaas pech. Deze is ontstaan tijdens de bouw van de woning onder verantwoording van de nieuwbouw aannemer zelf. Alle kosten voor de onderzoeken en het herstel zijn dan ook door hem betaald.